DİRSEKTE KORKUNÇ ÜÇLÜ YARALANMA

Dirsek eklemi erişkinlerde omuzdan sonra çıkığın en sık görüldüğü ikinci eklemdir. Çıkık, eklemi oluşturan kemik yüzlerin birbirleri ile olan anatomik ilişkisinin kaybolduğu durumu tarif eder. Basit çıkıklarda eklem çevresinde yaygın yumuşak doku yaralanması oluşsa da kemik yapılarda kırık görülmez; çıkık yerine oturtulduğunda hasta rahatlar ve eklemde tekrarlayan çıkığa meyil oluşmaz. Eklem yüzlerinde kırıkla birlikte ortaya çıkan bir gurup çıkık daha vardır. Kompleks çıkık olarak adlandırılan bu yaralanmalar çok daha sorunlu ve tedavisi zor yaralanmalardır. Bu çıkıklarda eklemi yerinde tutan kemik tapıların kırılmasına bağlı olarak eklem yerine oturtulduğunda kararlı halini koruyamaz ve sürekli olarak yeniden çıkmaya meyil eder. Dirsekte gözlenen kararsız çıkıkların en sık görülen formu korkunç üçlü olarak adlandırılmıştır. Buradaki ‘’korkunç’’ kelimesi tedavideki zorluğu; ‘’üçlü’’ terimi de çıkığa ek olarak gözlenen eklemin kararlılığını sağlayan iki kemik yapının (radius başı ve koronoid çıkıntı) kırıklarını ifade eder. Korkunç üçlü dirsek yaralanması günümüzde başarı ile tedavi edilebilen bir yaralanmadır ve eski ününün aksine iyi tedavi edildiğinde hastaları sakat bırakmaz. Buradaki en önemli nokta yaralanmanın erken dönemde tanınması ve doğru cerrahi girişimin uygulanmasıdır. Adı geçen kırıklar küçük parçalardır ve hasta grafileri dikkatli değerlendirilmediğinde kolaylıkla atlanabilirler. Erken dönemde doğru tedavinin uygulanamadığı hastalarda başarı şansı belirgin olarak düşer. Korkunç üçlü dirsek yaralanmasının etkili tedavisi çoğunlukla cerrahidir; dirsek ekleminin kararlılığını sağlayan kırılmış kemik yapıların yerine oturtulması ve vidalarla sabitlenmesi amaçlanır. Özellikle radius başının toparlanamayacak kadar parçalandığı durumlarda bu yapının metal protezlerle tekrar oluşturulması gerekebilir. Dirsek eklemi sertleşmeye ve hareket kaybına çok yatkın bir eklem olduğu için cerrahi sonrası hastaların mutlaka iyi yapılandırılmış düzenli bir fizyoterapi programına devam etmeleri gereklidir, aksi taktirde eklemde hareket kısıtlılığı oluşması kaçınılmazdır. Dirsek ekleminin kola doğru kapanma hareketinin kısıtlanması elin ağza, yüze ve vücuda yaklaşmasını belirgin olarak kısıtlayabilir, bu da günlük ihtiyaçlarımızın çoğunun karşılanmasında bir engelleme yaratabilir ve hastaların yaşam konforunu olumsuz yönde etkileyebilir.

Şekil - 1 Korkunç Üçlü Dirsek Yaralanması (Dirsekte Kırıklı Çıkık)
Dirsekte Kırıklı Çıkık
Şekil - 2 Ameliyat Sonrası Yerine Oturmuş Eklem ve Kırık Tespitinde Kullanılan Vidalar
Dirsekte Kırıklı Çıkık Post-Op
Resim - 1 Ameliyat Olan Taraf ile Olmayan Tarafın Dirsek Açıklıkları
Dirsek Kırıklı Çıkık Ameliyat Sonrası Dirsek Açıklığı (Ameliyat Olan/Olmayan Taraf Karşılaştırması)
Resim - 2 Karşı Dirsekle Yapılan Karşılaştırmada Eklem Hareket Kısıtlılığının Kalmadığı Görülebilir
Dirsek Kırıklı Çıkık Ameliyat Sonrası Karşı Dirsekle Yapılan Karşılaştırma