Bisikletle turlayan aile

Dizin Menisküs Yaralanmaları

Menisküsler, diz eklemini oluşturan uyluk (femur) ve kaval (tibia) kemikleri arasında yeralan ve fibrokartilaj adı verilen özel yapıdaki kıkırdak dokulardır. İç (medial) ve dış (lateral) olmak üzere her diz ekleminde 2 adet menisküs bulunur. Menisküslerin, kemik yüzler arasındaki uyumu arttırmak, ekleme binen yüklerin ekleme eşit dağılımını sağlamak ve diz ekleminin stabilitesini arttırmak gibi önemli mekanik görevleri vardır.

Menisküslerin yaralanmaları travmatik (yaralanma) ya da dejeneratif (yıpranma, eskime) nedenlerle olabilir.

Genç ve Aktif İnsanlarda Menisküs Yırtılmaları

Genç, aktif insanlarda normal bir menisküsün yırtılması için ciddi bir yaralanma gerekir. Özellikle spor yaralanmaları, düşme, motosiklet ve bisiklet kazaları gibi yaralanmalar diz ekleminin bağlarıyla birlikte menisküslerinin de yaralanmasına neden olabilir. Hastalarda dizin iç veya dış eklem aralığında ağrı, şişlik, diz hareketlerinde kısıtlılık veya yırtığın şekline bağlı olarak dizin kilitlenmesi şeklinde tarif edilen yakınmalar ortaya çıkar. Bu tür durumlarda yapılacak muayene ve Manyetik Rezonans (MR) tetkikleri ile menisküs yırtığı tanısı konabilir. Güncel tedavi olarak, 1 cm’den büyük, semptom veren yırtıklarda artroskopi denilen yöntemle menisküsün onarılması idealdir. Çünkü menisküs kayıpları orta-uzun vadede diz ekleminin erken aşınmasına yol açar. Ancak yırtığın şekli, yeri ve büyüklüğüne göre onarılamayacak durumdaki yırtıklarda, yırtık parçanın çıkarılması gereklidir.

50 Yaş Üzeri İnsanlarda Menisküs Yırtılmaları

Yıpranma ve yaşlanmaya bağlı menisküsün yapısal bozuklukları, çoğunlukla 50 yaşın üzerinde, dizlerinde kireçlenme denilen kıkırdak aşınması olan bireylerde görülür. Bu tür yapısal bozulmaya uğramış menisküsler çok basit günlük yaşam aktiviteleri sırasında bile yırtılabilir. Özellikle çömelme, namaz oturuşu gibi dizin aşırı kıvrıldığı durumlarda yapılan yüklenmeler, bacak sabit iken yapılan dönme hareketleri, yıpranmış menisküslerde yırtılmalara yol açabilir. Özellikle 60 yaş üzeri bireylerde diz ağrısı yakınmalarının temelini,  menisküslerindeki dejeneratif yırtıklardan çok diz eklemlerindeki kıkırdak aşınması yani kireçlenme oluşturur. Bu grup hastalarda çekilen MR tetkiklerine bakılarak menisküslerdeki yıpranmaları ve bu zeminde gelişmiş küçük yırtıkları tek sorumlu olarak değerlendirmek, gereksiz menisküs ameliyatlarına ve ameliyat sonrası yakınmaların artması veya devam etmesine yol açabilir. Bu tür hastalarda öncelikli tedavi ameliyatsız tedavilerdir. İstirahat, ilaç kullanımı, varsa fazla kiloların azaltılması ve fizik tedavi gibi yöntemler öncelikle uygulanmalıdır.